Kerkgang en Dubbel

Elke ochtend lees ik het evangelie van de dag. Er zijn diverse sites die dat aanbieden. Je kunt je abonneren en dan krijg je elke dag een mailtje met de lezing van de dag. Meeste dagen bid ik uit het brevier, maar sommige dagen niet. De evangelielezing sla ik nooit over. Vandaag was de mooie lezing van de gedaanteverandering of transfiguratie. Of, zoals Henk altijd zegt: dat gedoe op die berg.

Ongeveer acht dagen later nam Jesus Petrus, Johannes en Jakobus met Zich mee, en ging de berg op, om te bidden. En terwijl Hij bad, veranderde het uiterlijk van zijn gelaat, en zijn kleed werd schitterend wit. Zie, twee mannen spraken met Hem; het waren Moses en Elias, die in heerlijkheid waren verschenen, en zijn dood bespraken, die Hij te Jerusalem zou ondergaan. Petrus en zijn gezellen waren intussen door slaap overmand; eerst bij hun ontwaken zagen ze zijn heerlijkheid en de beide mannen, die bij Hem stonden. Toen dezen van Hem weg wilden gaan, sprak Petrus tot Jesus: Meester, het is ons goed, hier te zijn; laat ons drie tenten opslaan, één voor U, één voor Moses en één voor Elias. Hij wist niet goed wat hij zeide. Terwijl hij zo sprak, kwam er een wolk, die hen overschaduwde; en toen de leerlingen hen de wolk zagen ingaan, werden ze bang. En uit de wolk klonk een stem: Deze is mijn uitverkoren Zoon; luistert naar Hem. Terwijl de stem klonk, bevond Zich Jesus alleen. Ze bewaarden het stilzwijgen over wat ze hadden gezien, en vertelden het toen nog aan niemand. Lucas 9, 28-35

Vanochtend las ik deze lezing en ik wilde er meteen over schrijven want Henk noemt dat altijd dat gedoe op die berg en dat vind ik zó grappig! Maar ik heb daar (lang geleden) al eens een blogje over geschreven. Die vind je hier:

https://juniperpiarachel.com/2021/02/28/dat-gedoe-op-die-berg/: Kerkgang en Dubbel

Opeens begreep ik van binnenuit tegen welk probleem dienaars van het Woord aanlopen. Elke drie jaar kom je dezelfde lezing tegen en zie er nog maar weer eens iets zinnigs over te zeggen. Oh misschien even uitleggen: het leesrooster in de kerk loopt over drie jaar waarin afwisselend Marcus, Lucas en Mattheüs wordt gelezen. De evangelist Johannes komt langs op bijzondere dagen en hoogfeesten. Het leesrooster van de protestantse kerk wijkt iets af, maar de Rooms-Katholieke en de Oudkatholieke volgen hetzelfde rooster. Elk derde jaar kom je dus dezelfde lezing tegen. Ik denk dat ik wel elk jaar anders tegen dingen aan kijk. Ouder worden, dingen meemaken, groeien, zoeken, lezen, alles werkt natuurlijk mee om andere dingen op te merken of zelfs helemaal van mening te veranderen. (Sommige mensen zeggen dat veranderen onmogelijk is, maar ik denk daar toch echt anders over! Ik geloof dat verandering en groei zeker mogelijk zijn. Zeker als je jezelf ertoe zet en er bewust mee bezig gaat. Ik denk dat de meeste mensen gewoon te lui zijn om het werk te verrichten. Of misschien te onnozel om te bedenken dat ze verbetering nodig hebben; dat kan ook 😀 )

Ik ben zo verschrikkelijk nieuwsgierig naar de preken en de schrijfsels over de Schrift van mijn opa. Die dominee was in de Nederlands Hervormde kerk, de strenge kant, voor de fusie (PKN) Hij was, als ik de verhalen mag geloven, strikt in het geloof. Hij was lid van de Blauwe Knoop en van de protestantse missie. Mijn Vader moest eigenlijk naar de missie. Hij wilde dat niet en heeft toen gewerkt om zijn studie geneeskunde zelf te kunnen betalen. Hoe anders was zijn leven, en daaraan vast ook mijn leven, geweest als hij wél naar de missie was vertrokken? Maar dat is een overbodige gedachte….

Na het overlijden van mijn opa werd zijn kamer in ons huis leeggemaakt en ik zie nog de dozen in de gang staan met daarin grijze schriften volgeschreven met zijn handschrift. Het waren ongetwijfeld preken en aanverwanten….waar zijn ze gebleven?

Dienaars van het Woord (dominee, diaken, priester, pastoraal werker) zij hebben de taak op zich genomen iedere keer iets nieuws te vertellen over dezelfde lezing. Om een andere draai eraan te geven. Om te denken. Ik denk dat het is als het uitleggen van het omdraaien van akkoorden; als muziekdocent heb ik vele, vele manieren om dat uit te leggen en ik verzin er steeds meer bij. Het is ingewikkelde materie die veel mensen moeilijk onder de knie krijgen. Voor de Schrift geldt hetzelfde. Je gaat dus steeds nieuwe manieren verzinnen om hetzelfde anders uit te leggen. Zoiets.

In mijn leven ben ik altijd dichtbij dienaars van het Woord geweest. Dat begon natuurlijk al toen ik mij als klein meisje verstopte onder het bureau van mijn opa die dominee was. Ik weet daar verder niet zo heel veel meer van, behalve dat ik onder zijn bureau zat en dat hij aan het schrijven of aan het lezen was en dat er (on)regelmatig andere dominees en kerkmusici en theologen (en waarschijnlijk ook familie, maar dat weet ik dus allemaal niet meer!) op bezoek kwamen en dat er veel en langdurig over de Schrift en God werd gesproken. Maar hoe of wanneer opa zijn preken schreef, kan ik niet zeggen.

Later in mijn leven zag ik vele dominees, priesters, paters, diakens, pastoraal werkers preken schrijven. Allemaal op heel verschillende manier. Sommige schreven niks op en schudden de preek zo uit de mouw (Niet nodig hierbij op te merken dat dit meestal lege preken waren; preken die nergens over gingen en geen invloed hadden) Sommige zijn weken van tevoren al bezig met de lezing en denken lang en diep na voor ze een letter op papier zetten. Weer andere schrijven elke zaterdag een preek alsof het geen moeite kost en integreren het (wereld)nieuws moeiteloos of schijnbaar moeiteloos in de preek. Preek, overweging, meditatie, homilie, hoe je het ook noemen wilt. De beste preek is natuurlijk de preek waarmee je begint als je de kerk uitloopt; een omdenken dat je aan het denken zet. Dat zijn de beste.

Het is natuurlijk ook belangrijk dat de preek aansluit bij de mensen in de kerk, niet alleen bij de lezing van de dag. In de gevangenis, waar ik een paar jaar de dienst begeleidde, waren de preken meestal kort en krachtig, vol bloemrijke taal die in de meeste kerken geschuwd zal worden. Maar ja, in een kerkzaal vol crimineeltjes en met achterin de kerk bewakers met pistolen wordt de norm toch een beetje aangepast. Terwijl in de kerk waar elke week dezelfde gemeente zit en dezelfde priester voorgaat er toch een soort wisselwerking ontstaat en de preken soms zelfs wel een vervolgverhaal lijken te zijn. Ik merk dat vooral als ik als invalorganist in dezelfde gemeente op dezelfde bank zit en er een gastdominee komt die dan liederen uitzoekt en een orde van dienst volgt die in die gemeente ongebruikelijk is. Het maakt het vak van organist ook best spannend; iedere keer pas ik me weer aan.

Leo de Grote (gestorven in 461) schreef over deze lezing het volgende:

De heerlijkheid die zich in ons moet openbaren”

In die tijd nam Jezus Petrus, Jakobus en diens broer Johannes met zich mee en bracht hen op een hoge berg en toonde hun zijn stralende heerlijkheid. Want hoewel ze begrepen hadden dat de majesteit van God in Hem was, kenden ze nog niet de macht van het lichaam, waaronder de godheid verborgen bleef. En daarom had Hij letterlijk en uitdrukkelijk beloofd, dat sommigen van de aanwezige leerlingen de dood niet zouden smaken, voordat zij de Mensenzoon zouden zien komen in zijn Rijk (Mt 16,28), dat wil zeggen: in de koninklijke glorie, die … het bijzonder eigene van deze door Hem aangenomen mensheid was…

Met deze gedaanteverandering beoogde Hij zeker op de eerste plaats, dat de ergernis van het kruis uit de harten van de apostelen zou worden weggenomen en dat de vernedering van het vrijwillige lijden het geloof van hèn niet zou schokken, aan wie de adel van zijn verborgen waardigheid geopenbaard was. Maar in niet mindere mate zorgde Hij er ook voor, dat aan de hoop van de Kerk een fundament gegeven werd, zodat heel het lichaam van Christus zich bewust werd, welk een omvorming zijn deel zou worden, en alle ledematen er hun hoop op zouden stellen deelgenoten te worden van die heerlijkheid, welke zich in het Hoofd zo glorievol geopenbaard had.

Hierover had de Heer zelf gezegd, toen Hij sprak over zijn komst in heerlijkheid: Dan zullen de rechtvaardigen schitteren als de zon in het rijk van hun Vader (Mt 13,43), terwijl de zalige apostel Paulus van ditzelfde getuigt, als hij zegt: Want ik ben van mening, dat het lijden van deze tijd niet opweegt tegen de toekomstige heerlijkheid, die in ons geopenbaard zal worden (Rom 8,18). En verder: Gij zijt immers gestorven en uw leven is met Christus verborgen in God. Maar als Christus, uw leven, verschijnen zal, dan zult ook gij met Hem verschijnen in heerlijkheid (Kol 3,3).

Hij beoogt dus dat Jezus op de berg van gedaante veranderde om ons mensen voor te bereiden op Zijn wederkomst in heerlijkheid, maar niet alleen dat. Jezus laat ons door deze transfiguratie zien wie wij werkelijk zijn en hoe we bedoelt zijn te leven. We moeten goed naar Hem kijken en dat Zijn integreren in ons bestaan, in óns zijn. We mogen daar niet in het openbaar over praten totdat we begrijpen wat God ons wil zeggen.

Ik lees nu Prosperity van Charles Fillmore, het 34ste deel van de serie Mind Powers. De theoloog Fillmore integreert de Schrift in het dagelijks leven op ongekende wijze. Ik zou echt ieder willen aanraden eens iets van hem te lezen. Helaas zijn de meeste van zijn schrijfsels niet vertaald in het Nederlands, maar als je Engels, Duits, Spaans en/of Italiaans kunt lezen … https://www.bol.com/nl/nl/s/?searchtext=charles+fillmore of de officiële website van zijn Unity Church https://g.co/kgs/xf3abo

Mijn volgende project wordt het stichten van een Eenheidskerk hier in Nederland. Ik denk daar al een tijdje over na en binnenkort zal ik er meer over vertellen op deze site. Nu ga ik genieten van het mooie weer en fijn gezelschap ❤