Toen ik een jong meisje was, heeft mijn vader (hij was huisarts) eens een patiënt geholpen bij zelfdoding. Het fijne weet ik er natuurlijk niet van, maar mijn vader heeft me ooit verteld dat hij vaker de vraag kreeg iemand te helpen sterven. Hij was daar niet voor en voor zover ik weet heeft hij ooit één keer een spuit met fataal gif bij iemand achtergelaten. Hij deed het dus zelf niet, maar gaf iemand wel de mogelijkheid het te doen. Ik vind het jammer dat ik nu niet meer met hem over deze dingen kan praten. Maar dat is niet het punt. Mijn punt is dat het niet zo heel erg lang geleden is dat euthanasie of hulp bij zelfdoding een onderwerp van een gefluisterd gesprek was.
Vanochtend kwam ik een oude bekende tegen op straat. (Ja, inderdaad ik liep daar met de hond 😉 ) Anyways, deze meneer kon ontzettend goed accordeon spelen. Geen noot kon hij lezen, maar hij kon dat heel slim verstoppen. We hebben vaak samen muziek gemaakt, maar ik denk vooral aan een weekend waarin we Zuid-Amerikaanse muziek speelde en de dirigent pas na drie dagen erachter kwam dat deze man geen noot lezen kon en al de hele week meespeelde op zijn gehoor. Dat was erg leuk! Die man kwam ik dus tegen en we raakte aan de praat en hij vertelde hoe hij, inmiddels 84 jaar oud, niet meer kan spelen en ook het lopen gaat niet meer zo vlot. En, voegde hij er zonder met de ogen te knipperen aan toe, ik heb de dokter al gevraagd om er maar een einde aan te maken, ik heb lang genoeg geleefd en ik vind er niks meer aan.
Dat. Zei. Hij. Gewoon. Midden. Op. Straat.
Ik zit daar mee. Ik begrijp heel goed, beter misschien wel dan wie ook, hoe het leven tegen kan zitten. Hoe ontzettend graag je uit die situatie wilt dat zelfs de dood beter lijkt dan het leven dat je nu leidt … of lijdt. Echt geloof me ik weet het! Maar een eind aan je leven maken is geen oplossing. Uiteindelijk is je leven door God gegeven en is Hij de enige die het weer terugnemen mag. Doe er elke dag alles aan om het leven beter te maken dan het is. Doodgaan kan altijd nog! Sterker nog, dat gaat ongetwijfeld een keer gebeuren en waarom zou je haast hebben? Laat God nou maar doen waar Hij goed in is, dan doe ik wel waar ik goed in ben. Zijn lof zingen. Bidden. Andere mensen inspireren. Muziek maken. God heeft ons gemaakt met in ons de mogelijkheid gelukkig te zijn en Hij is degene die ons levenspad bepaalt.
Toen zei God: ‘Laat Ons mensen maken die op Ons lijken en kunnen heersen over alle dieren op aarde, in de zeeën en in de lucht.’ God schiep daarop de mens als zijn evenbeeld. Als man en vrouw schiep Hij hen. God zegende hen en zei: ‘Vermenigvuldig je, bevolk de aarde en onderwerp haar. Heers over de vissen, de vogels en alle andere dieren. Kijk om je heen! Overal op aarde staan zaaddragende planten en vruchtbomen, die Ik jullie tot voedsel geef. Al het gras en de planten heb Ik als voedsel aan de dieren en de vogels gegeven.’ Toen overzag God alles wat Hij gemaakt had en het was heel goed. Het werd avond en het werd weer morgen: de zesde dag. Gen. 1, 26-30

En dat is nog niet eens het beste wat God voor ons deed. Je zou kunnen zeggen dat ons tot leven wekken wel Zijn beste daad was, maar je kunt het Oude Testament op een willekeurige plaats openslaan om te lezen dat de relatie tussen God en mens van meet af aan problematisch is geweest. En dan druk ik me nog mild uit. Maar nadat Hij ons geschapen heeft, duizenden malen heeft vergeven en keer op keer op keer op keer weer op het rechte pad heeft gebracht, stuurde Hij ons Zijn Eniggeboren Zoon om al onze zonden op Zich te nemen. God wil heel graag dat we van Hem houden en Hem trouw zijn. Hij kan ons daartoe niet dwingen, want Hij gaf ons vrije wil. Wat zou onze liefde waard zijn als deze ingeboren zou zijn? Juist het vrijwillig voor God kiezen, vrijwillig Zijn weg volgen, dát is bij God meer dan welkom. Dat is waarvoor Hij ons geschapen heeft.
Christus is het heiligdom binnengegaan om in onze plaats voor God te verschijnen. Hij deed dat niet in het heiligdom dat door mensen was gemaakt, want dat was slechts een afbeelding van het werkelijke heiligdom in de hemel. Hij heeft Zich ook niet telkens weer geofferd, zoals de hogepriester, die elk jaar weer het Allerheiligste moest binnengaan om dierlijk bloed te offeren. Als dat nodig was geweest, had Hij vanaf het begin van de wereld telkens weer moeten lijden en sterven. Maar nu, tegen het einde van de eeuwen, is Hij eens en voor altijd gekomen om voor ons te sterven en de zonde weg te doen. Zo zeker als alle mensen eenmaal sterven en daarna beoordeeld worden, zo zeker zal Christus—nu Hij eenmaal gestorven is om de zonden van vele mensen weg te nemen—nogmaals verschijnen, nu niet om de zonde weg te nemen, maar om ieder te redden die verlangend naar Hem uitziet. Hebreeën 9, 24-28

Onze wegen scheidden zich weer. En ik liep erover na te denken hoe ontzettend snel de moraal veranderd is. Ik bedoel ik ben (pas of al) 53 jaar oud en in mijn leef-tijd is er al zoveel veranderd. Sommige dingen zijn echt wel beter geworden, maar ik vind de betutteling toch wel een beetje doorslaan. Ik zie hier toeristen rondlopen die zelfs als ze van de fiets zijn afgestapt en door het dorp wandelen, hun fietshelm nog op hebben. Alsof lopen inmiddels net zo potentieel gevaarlijk is als fietsen. Natuurlijk hebben de meeste mensen tegenwoordig een elektrische fiets en gaan ze harder dan op een gewone fiets maar toch…Zelf denk ik dat als je met een fiets onder een auto komt een fietshelm niet zo veel zal helpen. Ik probeer echt om niet al te oordelend over te komen, maar ik denk toch dat er een zekere grens zit aan wat maakbaar is in het leven. Als je voor elke schaduw bang bent, wat blijft er dan nog over om voor te leven? Het moet wel een beetje leuk blijven. Angst mag nooit de motivator zijn voor elke stap die je zet. Het leven wordt er moeilijker en zwaarder van. Veel beter kun je fluitend door het leven stappen en elke tegenslag, elk ongeluk met frisse tegenzin tegemoet treden en overwinnen. Of, zoals Remco Campert ooit schreef: je wordt geboren, je leeft een tijdje, je begrijpt er helemaal niks van en dan ga je weer dood. Zo simpel is het wellicht niet, maar ik ben bang dat veel mensen met hun angst om dood te gaan, vergeten te leven!
